ໃກ້ແລ້ວລະ ຮູບປັ້ນຫລໍ່ຂອງພໍ່ກະດວດ ຖ້າເບິ່ງໄດ້ເລີຍ

    0
    166

    ພໍ່ກະດວດ ເປັນຄົນເມືອງພີນ ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ມີຊື່ວ່າ ອາຍີ່ ພໍ່ຂອງເພິ່ນຊື່ວ່າ ອາຍັງ ຊົນເຜົ່າບຣູ ມາຈາກພູພຽງບໍລິເວນ ແລະແມ່ຂອງເພິ່ນຊື່ວ່າ ບຸນຖົມ ເປັນຄົນເຜົ່າຜູ້ໄທ ເຊື່ອສາຍຂອມ ເຊິ່ງມີພຣະຍາກະເຕາະເປັນເຈົ້າກົກເຈົ້າເຫລົ່າ ຢູ່ບໍລິເວນບ້ານບຣູບຣອງ (ພະລູ-ພະລອງ) ເມືອງພີນ ມີລູກນຳກັນ 2 ຄົນ ຄື ຜູ້ກົກຊື່ວ່າ ນາງກະລ່ວຍ , ຜູ້ທີສອງຊື່ວ່າ = ທ້າວອາຍີ່ (ພໍ່ກະດວດ)
    ທ້າວອາຍີ່ (ກະດວດ) ໄດ້ສ້າງຄອບຄົວ ກິນດອງກັບຜູ້ຍິງຄົນຫນຶ່ງຢູ່ບ້ານດຽວກັນ ໂດຍມີທາຍາດນຳກັນ 2 ຄົນ ຜູ້ກົກຊື່ນາງກະຫລ່ວຍ ຜູ້ທີ່ສອງ ຊື່ວ່າທ້າວກະດວດ


    ໃນໄລຍະແຫ່ງການຕໍ່ສູ້ເພື່ອອິດສະຫລະພາບໃນຍຸກຝຣັ່ງເສດ ທີ່ເມືອງຈຳພອນ (ແກ້ງກອກ ) ພໍ່ຂອງເພິ່ນໄດ້ນຳເອົາລູກຊາຍ ກະດວດ ໄປເຄື່ອນໄຫວນຳ ດັ່ງນັ້ນ ຄົນຊາວເມືອງຈຳພອນ ຈຶ່ງເອີ້ນທ້າວອາຊີວ່ ພໍ່ກະດວດ ດ້ວຍນ້ຳໃຈຮັກສາແລະໄດ້ຊືມຊັບການຕໍ່ສູ້ ເພື່ອບ້ານເກີດເມືອງນອນຈາກພໍ່ຂອງເພິ່ນ ຈຶ່ງເປັນແຮງບັນດາໃຈເຮັດໃຫ້ເພິ່ນກ່າວຂຶ້ນມາສູ່ແກນນຳໃນການນຳພາຕໍ່ສູ້ເພື່ອຕໍ່ຕ້ານການປົກຄອງຝຣັ່ງເສດໃນຄັ້ງນັ້ນ ພໍ່ກະດວດ ແມ່ນໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນເຄື່ອນໄຫວຕໍ່ຕ້ານຝຣັ່ງຢູ່ເມືອງພີນ ດ້ວຍການປົກລະດົມຂົນຂວາຍ
    ເພື່ອຕໍ່ຕ້ານຝຣັ່ງໂດຍໄດ້ຈັດຕັ້ງກຳລັງເພື່ອເຄື່ອນໄຫວການເກັບສ່ວຍສາອາກອນ ແລະເຄື່ອນໄຫວປົກລະດົມນ້ຳໃຈຮັກຊາດ ຮັກບ້ານເກີດເມືອງນອນ ດ້ວຍຫລາຍຮູບ ຫລາຍສີ ເຊັ່ເລົ່ ະຫວັດຄວາມເປັນມາຂອງຊົນຊາດລາວ ໂດຍສະເພາະແມ່ນສະໄຫມທີ່ເມືອງລາວເຮົາ ເສຍເອກະຣາຊໃຫ້ແກ່ສະຫຍາມ ວິຣະກັມຂອງການລຸກຂຶ້ນເພື່ອກອບກູ້ເອກະຣາຊຂອງເຈົ້າອະນຸວົງ ແລະການກະທຳຂອງສະຫຍາມກັບຝຣັ່ງເສດ ໃນການແບ່ງປັນດິນລາວຄົນລາວອອກເປັນສອງພູດ ໃນປີ ຄສ 1893 .

    ດັ່ງນັ້ນພໍ່ກະດວດ ກໍ່ຖືກໝາຍປອງ ປະກາດນຳຈັບ ຈາກຝຣັ່ງເສດ ດັ່ງນັ້ນພໍ່ກະດວດກໍ່ໜີໄປເຄື່ອນໄຫວຢູ່ເມືອງຈຳພອນ ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ແລະມີການຈັດຕັ້ງກອງກຳລັງຂະບວນຊື່ວ່າ “ຜູ້ມີບຸນ” ຂຶ້ນທີ່ບ້ານຄຳສິດ ໂດຍການເຕົ້າໂຮມຜູ້ຮັກຊາດມາຈາກຫລາຍຊົນຊາດຊົນເຜົ່າໃນລາວໃນຄັ້ງນັ້ນ ເຊິ່ງມີຍາທ່ານແກ້ວ (ອົງແກ້ວ ເຊິ່ງເປັນຄົນລະຄົນກັບອົງແກ້ວ ທີ່ນຳພາຂະບວນການຕໍ່ສູ້ຢູ່ທາງພາກໃຕ້) ເປັນທີ່ປືກສາ

    .

    ພາຍຫລັງມີການຕັ້ງຂະບວນການແລະເຝີກແອບສິລະຍຸດດີແລ້ວ ເສີມອາວຸດ ແລະສະບຽງອາຫານ ດີແລ້ວ ຕົກມາຮອດເດືອນພຶດສະພາ 1901 ພໍ່ກະດວດໄດ້ນຳພາການຕໍ່ສູ້ກັບຝຣັ່ງ ໂດຍຍຶດເອົາໂຮງການໄປສະນີ ແລະຄ້າຍທະຫານຂອງຝຣັ່ງ ຢູ່ເມືອງສອງຄອນ ເຮັດໃຫ້ທະຫານຝຣັ່ງໄດ້ບາດເຈັບແລະຕາຍເປັນຈຳນວນຫລວງຫລາຍສົມຄວນ ສ່ວນທີ່ເຫລືອແມ່ນໜີເຂົ້າໄປເມືອງສະຫວັນນະເຂດ
    ພາຍຫລັງຍຶດເອົາເມືອງສອງຄອນໄດ້ແລ້ວ ກໍ່ກະກຽມເຂົ້າຍຶດເມືອງສະຫວັນນະເຂດ ເຮັດໃຫ້ຝຣັ່ງເສດຢ້ານກົວເປັນທີ່ສຸດ ດັ່ງນັ້ນຝຣັ່ງເສດຈຶ່ງສົ່ງທະຫານກອງປາບຈາກໂຕຫງວຽນ ແລະພາກກາງຂອງຫວຽດນາມ 2 ກອງມາສົມທົບ ແຕ່ບໍ່ໄດ້ຜົນ

    ຕົກມາຮອດວັນທີ 19 ເມສາ 1902 ຂະບວນການຂອງພໍ່ກະດວດ ໄດ້ປິດລ້ອມຕົວເມືອງສະຫວັນນະເຂດ ແລະໄດ້ມີການໂຈມຕີໂຮງການແຂວງ ໄປສະນີແຂວງ ຈາກນັ້ນກໍ່ປິດລ້ອມຄ້າຍທະຫານ ຝຣັ່ງທີ່ຢູ່ໃຈການເມືອງສະຫວັນນະເຂດ ທັງສອງຝ່າຍໄດ້ມີການສູ້ຮົບກັນ ຈົນເຮັດໃຫ້ຝຣັ່ງເສດຈຳນວນພົນໄປເປັນຈຳນວນຫລາຍ ຝຣັ່ງຈຶ່ງໄດ້ມີຄຳສັ່ງ ເອົາທະຫານ 1 ກອງ ຈາກພາກໃຕ້ຫວຽດນາມມາສົມທົບອີກ

    ຝຣັ່ງໄດ້ຍິງປືນໃຫຍ່ເຂົ້າໃສ່ກອງກຳລັງຂອງພໍ່ກະດວດ ເຮັດໃຫ້ກອງກຳລັງຂອງພໍ່ກະດວດ ເສຍຊີວິດໄປໃນຄັ້ງນັ້ນ 200 ກວ່າຄົນ (ບາງເອກະສານບອກວ່າ 300 ກວ່າຄົນ) ເມື່ອເປັນແນວນັ້ນ ພໍ່ກະດວດຈຶ່ງສັ່ງໃຫ້ກອງກຳລັງຂອງຕົນຖອນອອກຈາກຕົວເມືອງ ແລະຖອຍໄປເຄື່ອນໄຫວເຖິງເຂດເຊໂປນ ເພື່ອປັບປຸງຄືນໃຫມ່ ແຕ່ກໍ່ຖືກສັດຕູໄລ່ຕີ ດັ່ງນັ້ນທ່ານຈຶ່ງໄດ້ນຳຂະບວນການດັ່ງກ່າວກັບຄືນໄປເຄື່ອນໄຫວ ທີ່ເຂດດົງຄຳສີດາ (ເມືອງແກ້ງກອກ)

    ປີ 1903 ຝຣັ່ງໄດ້ປິດລ້ອມແລະບຸກໂຈມຕີທີ່ໝັ້ນຂອງຂະບວນການຕໍ່ສູ້ຂອງພໍ່ກະດວດຢ່າງຫນັກໜ່ວງ ສຸດທ້າຍ ພໍ່ກະດວດແລະນັກສູ້ຂອງເພິ່ນ ຈຳນວນ 300 ຄົນກໍ່ຖືກຈັບໄດ້ ແລະນຳໄປປະຫານຊີວິດຢ່າງໂຫດຮ້າຍທີ່ສຸດ ໂດຍໄດ້ຕັດຄໍ ແລະຖິ້ມພໍ່ກະດວດລົງໃສ່ໜອງອີງ (ເສັ້ນທາງຈຳພອນ-ສອງຄອນ) ນັບແຕ່ນັ້ນມາຂະບວນການຕໍ່ສູ້ຂອງພໍ່ກະດວດກໍ່ສິ້ນສຸດລົງ

    ຍ້ອນວິຣະກັມຂອງພໍ່ກະດວດ ທີ່ເປັນນັກຕໍ່ສູ້ແຫ່ງຄວາມເປັນອິດສະຫລະພາບຂອງລາວ ລັດຖະບານຈຶ່ງມີມະຕິໃຫ້ມີການຫລໍ່ຮູບເໝືອນຂອງພໍ່ກະດວດຂຶ້ນ ເພື່ອນຳໄປປະດິດສະຖານໄວ້ທີ່ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ ເຊິ່ງຮູບທີ່ເຫັນໃນນີ້ກໍ່ໃກ້ສຳເລັດແລ້ວ ເຫລືອແຕ່ມີການຕົບແຕ່ງເລັກໆນ້ອຍ ເທົ່ານັ້ນ.

    ພາບ-ຂໍ້ມູນ : Art and Culture of Laos

    LEAVE A REPLY

    Please enter your comment!
    Please enter your name here

    This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.